Giá xăng trung bình tại Hoa Kỳ vừa chính thức vượt mốc 3 USD mỗi gallon lần đầu tiên kể từ tháng 11 năm ngoái. Sự gia tăng này diễn ra ngay sau khi xung đột tại Trung Đông bùng phát trở lại, khiến các chuyên gia cảnh báo về một đợt tăng giá kéo dài trong những tuần tới. Người tiêu dùng Mỹ có thể sẽ phải đối mặt với áp lực tài chính lớn hơn ngay tại các trạm bơm nhiên liệu.
Giá dầu Brent đã tăng vọt gần 6%, lên mức hơn 76 USD/thùng sau các cuộc không kích phối hợp giữa Mỹ và Israel nhằm vào Iran cuối tuần qua. Sự kiện này đã dẫn đến những đợt đáp trả dữ dội và khiến tình hình an ninh khu vực trở nên bất ổn. Tổng thống Trump cảnh báo các cuộc tấn công có thể kéo dài trong khoảng bốn tuần, gây lo ngại về nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Một trong những nguyên nhân chính khiến thị trường lo lắng là việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz, tuyến hàng hải huyết mạch vận chuyển khoảng 20% lượng dầu thế giới. Giáo sư Shirvin Zeinalzadeh từ Đại học Arizona State nhận định rằng tác động lên giá xăng sẽ bắt đầu rõ rệt hơn trong một đến hai tuần tới. Việc đóng cửa tuyến đường này có thể làm gián đoạn nghiêm trọng nguồn cung dầu thô từ các quốc gia láng giềng trong khu vực, tương tự như các kịch bản giá dầu tăng mạnh sau các cuộc tấn công ở Trung Đông làm xáo trộn thị trường thế giới.
Nguy cơ giá dầu chạm ngưỡng 100 USD và tác động kinh tế
Trong kịch bản xung đột kéo dài, giới phân tích dự báo giá dầu có thể chạm mức 100 USD/thùng, tương tự như giai đoạn căng thẳng tại Ukraine năm 2022. Chuyên gia kinh tế William Jackson từ Capital Economics nhấn mạnh rằng nếu nguồn cung bị gián đoạn trực tiếp từ Iran, giá dầu sẽ tăng phi mã. Rủi ro này càng gia tăng khi các cơ sở hạ tầng năng lượng quan trọng như nhà máy lọc dầu Ras Tanura bị tấn công, gây thiếu hụt nguồn cung tức thời.
Tình trạng giá xăng leo thang không chỉ gây áp lực lên ví tiền của người dân mà còn khiến Tổng thống Trump đối mặt bài toán chính trị lớn trước các kỳ bầu cử quan trọng.
"Giá xăng có tác động tâm lý rất lớn, đó là con số lạm phát mà người tiêu dùng nhìn thấy mỗi ngày,"Mark Malek, Giám đốc đầu tư tại Siebert Financial, chia sẻ. Hiện tại, dù lạm phát chung đã giảm nhẹ nhưng chi phí thực phẩm và nhu yếu phẩm vẫn ở mức cao.
Bên cạnh vấn đề năng lượng, việc phong tỏa các tuyến thương mại tại Vịnh Ba Tư còn đe dọa chuỗi cung ứng hàng hóa từ châu Á đến Mỹ. Người tiêu dùng có thể gặp khó khăn khi mua sắm các mặt hàng như quần áo, dệt may và hóa chất vốn được vận chuyển từ Trung Quốc. Đồng thời, sự bất ổn về năng lượng cũng có thể đẩy hóa đơn điện gas tăng mạnh, tạo nên một hiệu ứng "đòn kép" lên mức chi tiêu của mỗi gia đình.
